ST. Vinç ve Kaldırma Üniteleri - 25 Ekim 2010

Her firma yepyeni makinaya yatırım yapmak mı, retrofit edilmiş eski makina almak mı sorusuyla en az bir defa karşılaşır. Çoğu firma için zor verilen bir karardır bu. Sizin için de böyleyse bu yazıyı okuduktan sonra kolaylaştığını göreceksiniz.

Baştan belirteyim iyi bir karar verebilmek için maliyetin yanı sıra emniyet, ömür, performans gibi etmenlerin de hesaba katılması gerekiyor.

İstatistikler retrofit edilmiş vinçlerin beş ila altı yıl arasında kullanıldıklarını gösteriyor. Pek çok sıfır vinç türü için bu süre 20 – 22 yıl. Retrofit ile sıfır vinç arasında tercih yaparken harcanacak parayı kullanım ömrü olan bu sürelere bölerek değerlendirme yapmak sağlıklı sonuç veriyor. (Kaldı ki bir vincin retrofit edilip edilmemesi kararını verirken de kaç yaşında olduğuna bakmak çok yararlı. En başarılı sonuçlar 10 yaşın altındakilerden alınıyor.)

Son zamanlarda vinç seçiminde dikkat çeken bir trend var: Giderek daha fazla endüstri firması kule vincin avantajlarını fark etmekte ve diğer kaldırma ekipmanlarına örneğin gantry ve teleskopik vinçlere tercih etmekte. Kule vinçler inşaat sektöründe binalar yükseldikçe zaten tek seçenek olmakta. Tersanelerde de endüstri firmalarınınkine benzer bir durum var. Orada da özel gereksinimlerine adapte edilmiş tarzda dolaştırılabilen veya portal üstünde bulunan yapılar yeğlenmekte. Dolayısıyla kule vinçlere özel ilgi göstermek gerekiyor.

Yapısında döner tabla ringi (slewing ring) bulunan bu vinçlerde retrofit maliyeti çok yükseliyor. Bir dişli rulman türü olan döner tabla ringlerinin çapı 10 metreyi, maliyeti de 40.000 lirayı bulabildiği için sıfırını almak daha akılcı olabiliyor.
Retrofit- sıfır vinç kararı verirken analiz edilmesi zorunlu bir faktör olan emniyet konusu, iş kule vinçlere gelince daha da önem kazanıyor. Kule vinçlerin komponentlerden imal edilmiş olmaları bir emniyet riski yaratıyor. Sağlam komponent bağlantıları ancak titiz kaynak ve diğer birleştirme operasyonları ile sağlanabiliyor. (Bu konuya retrofit aşamasında da çok dikkat etmeli).
Yaş ilerledikçe kule vinçler daha tehlikeli hale geliyor. Londra mahallelerinden biri olan Battersea’de ismi ‘Vinç Faciaları Eylem Grubu’ (Battersea Crane Disaster Action Group) olan bir örgüt kurulmuş. Bu örgüt 10 yaşından büyük kule vinçlerin hurdaya çıkarılmasını ve parçalanarak metalürji tesislerine gönderilmesi için kamuoyuna sürekli baskı yapıyor.
Yazıma başlarken retrofit-sıfır vinç kararını vermek zordur demiştim. Şimdiye kadar okuduklarınızı yeterli bulmadıysanız kararınızı ‘retrofit edilmiş vinçleri pek çok yerinden estetik ameliyat geçirmiş kadınlara’ benzeterek de verebilirsiniz. Siz ‘genç mi-estetikli mi’ seçeneğiyle karşılaştığınızda tercihinizi hangi yönde kullanacaksanız vinç için de aynısını yapabilirsiniz. Bakın kararınız ne kadar kolaylaşacak! 

İçten sevgilerimle.