S.T. Makina – 15 Haziran 2008

Kaynak teknolojisinin ülkemizdeki duayenlerinden olan rahmetli hocam Kutsal Tülbentçi  maliyet hesaplamanın zorluğundan, bu nedenle de uygulanmadığından söz ederdi. Bu sayı için araştırmalar yaparken geçen zaman içinde herhangi bir ilerleme kaydedilmediğini gördüm. İster kaynak atölyesi bulunan bir fabrikada, isterse işi yalnızca kaynak yapmak olan tersane gibi yerlerde kimse ayrıntılı maliyet hesabına girmiyor. Maliyet bilgisine olan gereksinimlerini hissederek gideriyorlar! Oysa çağdaş yönetim, maliyetlerin bilinmesini zorunlu görüyor. Bunun için de çeşitli hesaplama yöntemleri geliştirilmiş, bunların birinin içinde bulunulan duruma göre kullanılması gerekiyor.
   
*   *   *

Kaynak işlemlerinin maliyetlerinin hesaplanmasında üç yöntem bulunuyor: Birim Maliyet, Uzunluk Başına Maliyet ve Ağırlık Başına Maliyet.
Birim Maliyet Yöntemi çok sayıda benzer parçaların kaynak yapılması durumlar için öğütlenen yaklaşım. Ardışık kaynak operasyonları uygulanmakta ise de diğer yöntemlerden daha iyi sonuç veriyor.
Uzun parçaların kaynak işlemleri yapılıyor ve işlemler tek bir geçiş ile tamamlanıyorsa maliyet hesabı için Uzunluk Başına Maliyet yöntemi kullanılması salık veriliyor.
Üçüncü yöntem en kolay hesaplama yöntemi olan Ağırlık Başına Maliyet yöntemi. Çok geçişli ve büyük miktarlarda elektrot metali bırakılan uygulamalar için ideal seçenek.  
İşler sürekli çeşitlendiği için de kaynak işleri yapan şirketler her üç yöntemi de kullanabilecek esneklik düzeyinde olmak zorundalar.

*   *   *

Maliyetler doğruya yakın bilinmez ise fiyatlar da doğru verilemez. Ya satış kaybı olur, karlı işler kaçırılır, ya da zarar ettiren sözleşmeler yapılır.
Maliyetler yüksek zannedilince gereği olmadığı halde Ar-Ge düşük maliyetli ürünler geliştirmeye uğraşır. Gereken tasarım değişikliklerine yönelemez.
Maliyetler düşük zannedilirse dışarıya yaptırılması daha doğru olan işler içeride israf yaratmaya devam eder. Hatta zarar eden tesisler getiri sağladığı düşüncesiyle açık tutulur. Tersi durumda kazanç getiren fabrika yanlışlıkla kapatılabilir.
Maliyetleri bilmemenin getireceği kayıplar ve riskler her imalat operasyonu için geçerlidir.
Hislerinin gösterdiği yere gitme, bilimin yolunda yürü!