PC tabanlı otomasyon - www.alternatifyayincilik.com

Geride bıraktığımız 10 yılda PC tabanlı otomasyon çözümlerine duyulan ilgide ciddi bir artış gözlendi. 1990’ların başında otomobil imalatçıları başta olmak üzere bazı imalatçılar standart bilgisayarı makinalarını ve montaj hatlarını kontrol etmede kullanmaya başladılar. Bu fabrikalarda elde edilen başarı diğer firmalara örnek oldu ve duyulan güven sayesinde PC – PLC arasındaki fark biraz olsun kapanmaya başladı. Bu eğilimin artmasında PC’nin yeteneklerindeki artışların yanı sıra çeşitli etmenler de rol oynadı. PC fiyatlarındaki düşüş, gerçek zamanlı işletim sistemlerinin geliştirilmesi, kontrol uygulamalarına uygun bilgisayar dillerinin yaratılması, PC’nin açık sistem olması ve Ethernet tabanlı bus teknolojisinin yaygınlaşması sayılabilir. Bütün bunlar kullanıcı firmalara satıcı/marka bağımsız uygulamalar yapma özgürlüğü de tanıdı.
Günümüzde PC tabanlı otomasyon uygulamaları bina, gemi, makina, fabrika otomasyonu konularında kendine sağlam bir yer edinmiş bulunmaktadır.

Bilgisayar kontrollü sera otomasyonu
Dr. Mehmet Ali Dayıoğlu, A.Ü. Ziraat Fakültesi Tarım Makinaları Bölümü,
Hasan Silleli, Araş.Gör. A.Ü. Ziraat Fakültesi Tarım Makinaları Bölümü

Seralar, bitkisel üretimin iyileştirilmiş çevresel koşullarda gerçekleştirildiği, diğer anlamda dış ortamın bitkilere olumsuz etkilerinin olabildiğince sınırlandığı kontrollü ortamlardır. Sera tarımında üretim alanından en verimli şekilde yararlanılır; yani üretim yoğun olarak yapılır. Buna bağlı olarak birim alandan daha fazla ürün elde edilebilir. Seralarda bitki ihtiyaçlarının (su, gübre, diğer bitki besin maddeleri, ışık, sıcaklık, nem vb.) kontrollü olarak verilebilmesi, hastalıkların daha kısa sürede tespit edilebilmesi, bitki üretiminin iplere alınarak yukarı doğru yapılabilmesi kütlesel üretime olanak sağlar. Sera, bitkisel üretimin endüstriyel olarak yapıldığı, bio-teknolojik işletmecilik kurallarının geçerli olduğu fabrikalardır. Çoğunlukla tüm proseslerinde teknolojiyi kullandığı için sera endüstrisi olarak ifade edilmektedir. Günümüz sera tarımı, yoğun bitkisel üretim kapasitesi ve tüm proseslerinde teknolojinin kullanıldığı endüstriyel anlamda gelişmiş yapısıyla dikkat çekmektedir. Sera endüstrisinin ekonomik getirisi, bitkisel üretim ve maliyeti arasındaki dengelere bağlı olduğu için, üretimi istenen düzeyde tutmak ve ürün kalitesini iyileştirmek için sera klimasının ve kaynaklarının rasyonel işletilmesi gerekir (1). İfade edilen seracılık anlayışına göre, seraların etkili yönetilebilmesi, işletilebilmesi için bilgisayar – mikroişlemci kontrollü bilgi işleme ve otomasyon sistemlerine gereksinim duyulmaktadır. Ülkemizde endüstriyel anlamda sera teknolojisinin uygulamaya aktarılması çok gecikmiştir. Bunun politik – ekonomik birçok nedeni vardır. Küçük alanlarda klasik seracılık anlayışı ile üretim yapmak hem üretim kalitesi hem de üretim miktarı bazında yapılan işe katma değer kazandırmamaktadır. Bugün için 1687 ha domates serasından yaklaşık 700 milyon dolarlık üretim elde edilmektedir. Seracılık bazında toplam yıllık üretim yaklaşık 2 milyar dolar düzeyindedir. Ülkemiz için sera tarımının önemi her geçen gün artmaktadır. Çünkü, seracılık modern işletmecilik anlayışıyla yoğun işgücü kapasitesinin kullanılabildiği, üretim planlamasının yapılabildiği, yüksek katma değere sahip ürünlerin üretilebildiği ulusal ekonomi için dinamik parasal kaynaklar sağlayabilecek önemli bir üretim sektörüdür. Sera tarımı, teknolojinin gelişmesi ve gelir seviyesinin yükselmesiyle ilişkili sezon dışı lüks ürünlere olan talebin artmasının bir sonucu olarak gelişmektedir. Seralarda geniş alanlarda yapılan üretim sayesinde belirli standart ve kalitedeki ürünü yılın her döneminde marketlerde satışa sunulabilmekte; yurtdışına ihraç edebilmektedir. Ancak, Türkiye’nin bugün için ulaştığı seracılık teknolojisi yurtdışına bağımlı olup; bitki odaklı otomasyon altyapısına sahip değildir.